چاي، پس از آب، دومين نوشيدني پرطرفدار و پرمصرف در كشور ما و برخي ديگر از كشورهاي دنياست. اگر شما هم از آن دسته افرادي هستيد که زياد چاي مي‎نوشند، لازم نيست نگران مضرات اين عادت تان باشيد چون بررسي‎ها نشان داده است نوشيدن چاي به ويژه چاي سبز فوايد زيادي براي سلامت دارد. اين روزها در اخبار سلامت، بيشتر از هر نوشيدني و غذاي ديگري درباره فوايد چاي سبز صحبت مي شود...

چاي از برگ هاي گياه کامليا سيننسيس تهيه مي شود و در سه نوع اصلي سبز، اولانگ و سياه در بازار وجود دارد اما چاي سبز به خاطر خواص درماني‎اش در جهان شناخته شده تر است. چاي سبز حداقل 4 هزار سال است که در چين به عنوان يک گياه دارويي شناخته شده است. چيني ها از قديم با خواص درماني چاي سبز آشنا بودند و از آن به عنوان دارو در درمان ناراحتي هاي مختلف مانند خونريزي، ناراحتي هاي گوارشي، سردرد و افسردگي استفاده مي کردند اما استفاده از چاي سبز فقط به چيني ها و شرقي ها که عادت به نوشيدن چاي دارند محدود نشد و کم کم به خاطر خواص درماني اش در سراسر جهان مورد استقبال قرار گرفت.

نتايج بررسي ها

دانشمندان آسيايي، اروپايي و آمريکايي در بررسي ها و مطالعه هاي خود به شواهد علمي درباره فوايد و خواص درماني نوشيدن چاي سبز دست يافتند. براي مثال در سال 1994 نشريه ملي سرطان آمريکا نتايج مطالعه اي را منتشر کرد که نشان مي داد، نوشيدن چاي سبز خطر ابتلا به سرطان مري را در زنان و مردان چيني تا حدود 60 درصد کاهش مي دهد.

محققان دانشگاه پوردو نيز دريافتند ترکيبات موجود در چاي سبز مانع رشد سلول هاي سرطاني مي شود. همچنين نتايج مطالعه هاي ديگر نيز نشان داد نوشيدن چاي سبز سطح کلسترول تام خون را پايين مي آورد و نسبت کلسترول خوب (HDL) به کلسترول بد (LDL) را افزايش مي دهد. به طور کلي بررسي ها نشان داده است که نوشيدن چاي سبز در پيشگيري و بهبود بيماري هايي مانند سرطان، آرتريت روماتوييد، بالا بودن ميزان کلسترول خون، بيماري هاي قلبي و عروقي و عفونت موثر است.

خواص چاي سبز

راز شفابخش بودن چاي سبز در پلي فنل هاي کاتکين موجود در آن به ويژه پلي فنل «اپي گالوکاتکين گالات» يا«EGCG» است که يک آنتي اکسيدان بسيار قوي است. اين ترکيب علاوه بر اينکه مانع از رشد سلول هاي سرطاني مي شود قادر است سلول هاي سرطاني را بدون آسيب رساندن به بافت هاي سالم از بين ببرد. همچنين اين پلي فنل در کاهش کلسترول بد خون (LDL) موثر است و مانع شکل غيرعادي انعقاد خون مي شود. با توجه به اينکه ترومبوزيس يا شکل غيرعادي لخته شدن خون در رگ ها علت بروز حمله هاي قلبي و سکته است اين مورد از اهميت ويژه اي برخوردار است.

بررسي ها نشان داده است برخي پلي‎فنل ها حتي قادرند اثرات منفي سيگار کشيدن و رژيم غذايي پرچرب را از بين ببرند. در سال 1997 نتايج مطالعه اي که توسط دانشمندان دانشگاه کانزاس انجام شد نشان داد پلي فنل EGCG موجود در چاي سبز يکي از قوي ترين انواع اين پلي فنول هاست که مي تواند علت ميزان کم بيماري هاي قلبي ميان مردان ژاپني را با وجودي که 75درصدشان سيگاري هستند توضيح دهد.

چاي سبز بهتر است يا چاي سياه؟

هر وقت موضوع فوايد چاي براي سلامت مطرح مي‎شود بيشتر درباره فوايد چاي سبز صحبت مي شود اما سوال اينجاست که آيا انواع ديگر چاي اين ويژگي هاي سلامتي را ندارند؟ چاي سبز، اولانگ و سياه همه از برگ هاي گياه کامليا سيننسيس تهيه مي شوند و آنچه چاي سبز را متمايز مي کند فرآيند تهيه آن است. فرآيند تهيه چاي سبز کوتاه تر است و به اندازه ساير انواع چاي تخمير نمي شود و به همين دليل آنتي اکسيدان هايش حفظ مي شوند. برگ هاي چاي سبز بخار داده مي شوند و اين از اکسيداسيون ترکيبات EGCG پيشگيري مي کند. در مقابل انواع ديگر چاي از تخمير برگ هاي چاي تهيه مي شوند که در نتيجه EGCG به ترکيبات ديگري تبديل مي شوند که به اندازه آن در پيشگيري و مبارزه با بيماري ها موثر نيستند.

فوايد ديگر

بررسي ها نشان داده است چاي سبز مي تواند به افرادي که رژيم غذايي کاهش وزن دارند کمک کند. در نوامبر 1999 مجله آمريکايي تغذيه چيني نتايج مطالعه محققان دانشگاه گنوا در سويتزرلند را منتشر کرد. اين محققان دريافتند مرداني که ترکيبي از چاي سبز و کافئين دريافت مي کنند در مقايسه با آنهايي که فقط کافئين دريافت مي کنند کالري بيشتري مي سوزانند. چاي سبز به دليل خاصيت ضدميکروبي‎اش مي تواند از مسموميت غذايي پيشگيري کند و همچنين مي تواند باکتري هايي که علت ايجاد پلاک هاي دنداني هستند از بين ببرد و از پوسيدگي دندان ها پيشگيري کند. به علاوه خاصيت محافظت از پوست چاي سبز موجب شده تا از آن در تهيه کرم ها استفاده شود و در بازار لوازم آرايشي هم راه پيدا کند.

روزي چند فنجان؟

با وجود خواص زياد چاي سبز براي سلامت اين پرسش پيش مي آيد که روزي چند فنجان چاي بنوشيم تا از اين فوايد بهره ببريم. براي پاسخ به اين پرسش محققان در حال بررسي ويژگي هاي طبيعي چاي سبز هستند. براي مثال مطالعه اي که توسط محققان ژاپني انجام شد نشان داد مرداني که روزانه 10 فنجان چاي سبز مي نوشند در مقايسه با مرداني که کمتر از 3 فنجان چاي سبز در روز مصرف مي کنند سه سال بيشتر بدون سرطان زندگي مي کنند. (در
3 فنجان چاي سبز حدود 240 تا 320 ميلي گرم پلي فنل وجود دارد.) همچنين نتايج مطالعه ديگري نشان داد نوشيدن بيشتر از 4 فنجان چاي سبز در روز مي تواند از آرتريت روماتوييد پيشگيري کند يا علايم و نشانه هاي اين بيماري را در افرادي که به اين بيماري مبتلا هستند کاهش دهد. دانشمندان ژاپني در موسسه تحقيقات سرطان سايتاما نيز در بررسي هاي خود دريافتند در زناني که روزانه 5 فنجان چاي سبز مي نوشند احتمال ابتلا به سرطان پستان کمتر است و در صورت ابتلا نيز سرعت انتشار اين بيماري کندتر است. به طورکلي توصيه مي شود روزانه 4 تا 5 فنجان چاي سبز نوشيده شود.

چطور چاي سبز را دم کنيم؟

تهيه يک فنجان چاي سبز کار آساني است اما نياز به مهارت دارد. اگر اين کار به طور صحيح انجام نشود ممکن است پلي فنل‎هاي مفيد موجود در آن که خواص بهداشتي و درماني دارد طعم چاي را خراب کند و موجب شود چاي طعم و مزه نامطلوبي پيدا کند. براي اينکه چاي خوش طعم باشد نبايد جوشيده شود يا زياد دم بکشد. هرچند بهتر است چاي را طبق دستورالعمل روي بسته بندي که توسط شرکت توليدکننده نوشته شده است دم کنيد اما اين توصيه‎هاي کلي هم مي‎تواند مفيد باشد.

براي تهيه هر فنجان چاي يک چاي کيسه‎اي يا 2 تا 4 گرم تقريبا معادل 1 تا 2 قاشق چايخوري چاي لازم است. براي تهيه چاي ابتدا کتري را با آب سرد پر کرده و بگذاريد به جوش بيايد. پس از جوش آمدن آب کتري 3 دقيقه صبر کنيد و سپس آب گرم را روي چاي کيسه اي يا چاي خشک بريزيد و اجازه دهيد 3 دقيقه بماند. اگر از چاي کيسه‎اي استفاده کرده‎ايد پس از 3 دقيقه آن را از فنجان بيرون بياوريد. سپس چند دقيقه صبر کنيد تا چاي سرد شود و آن را بنوشيد.

salamat.ir